Schoon vervoer, gezonde lucht

Schone lucht staat onder druk door onder meer fijnstof en stikstof van wagens op fossiele brandstof en de industrie. Maar ook ammoniak vanuit de intensieve vee-industrie maakt de lucht vies. Culemborg kiest voor schoon vervoer om zo schone lucht te bevorderen.

• De gemeente voert gedifferentieerde tarieven voor parkeren en parkeervergunningen in op basis van de uitstoot van het voertuig, waarbij een hoger tarief wordt gehanteerd voor vervuilende auto’s. Ook zware, grote voertuigen zoals SUV’s en pickups worden ontmoedigd, bijvoorbeeld door middel van hogere tarieven.
• Parkeerterreinen worden voorzien van laadmogelijkheden via carports met zonnepanelen. Alle parkeerplaatsen op straatniveau worden voorzien van een waterdoorlaatbare ondergrond zoals grasbetontegels.
• Vervuilend verkeer wordt geweerd door uitbreiding van de milieuzone naar de gehele bebouwde kom. Er komt een zero-emissiezone van toepassing op commercieel verkeer in het centrum.
• Vrachtverkeer wordt geweerd uit het centrum en woonkernen. Aan de rand van de gemeente komen distributie- en overslagpunten, waarna verder vervoer van goederen fossielvrij plaatsvindt. Ook de vuilniswagens met een verbrandingsmotor worden vervangen door elektrische wagens.
• De gemeente hanteert minimale afstanden tussen drukke verkeerswegen en gevoelige bestemmingen, zoals scholen, kinderdagverblijven en verzorgingscentra.
• De gemeente zorgt voor voldoende oplaadpunten met groene stroom voor elektrische voer- en vaartuigen. Deze worden waar mogelijk in het bestaande straatbeeld geïntegreerd, bijvoorbeeld in de grond of in lantaarnpalen.
• De laadpalen in de openbare ruimte leveren groene stroom uit hernieuwbare bronnen. De tarieven zijn transparant.
• De gemeente moedigt bewoners aan om (buurt) initiatieven te starten voor het samen delen van elektrische auto’s en (elektrische) (bak)fietsen. Zo nodig zoekt de gemeente naar een commerciële aanbieder.
• Culemborg richt verspreid in de gemeente mobiliteitshubs in. Op centrale pleinen in de buurten worden elektrische deelauto’s en/of deel(bak)fietsen aangeboden (voordelig met stadspas) aan bewoners van de buurt. Hiermee bestrijdt de gemeente vervoersarmoede en biedt ze mensen een alternatief voor de eigen auto.
• Culemborg draagt er zorg voor dat de binnenstad toegankelijk blijft voor de regiotaxi, Wmo-vervoer en individueel vervoer voor mensen met een beperking.
• Voor medewerkers, raad en college wordt vervoer per fiets of ov door de eigen gemeente de standaard. Dienstreizen tot in elk geval twaalf uur worden afgelegd per trein of elektrische auto. Als het college al dienstauto’s heeft, zijn ze fossielvrij.
• De gemeente hanteert een uitsterfbeleid voor de fossiele brandstof van tankstations. Tankstations worden omgebouwd zodat hier alleen nog fossielvrije energie aangeboden wordt.
• Culemborg trekt samen met de provincie op om internationale treinverbindingen, in eigen stations of in de regio, te verbeteren en lobbyt actief bij het Rijk en spoorbedrijven.
• Culemborg blijft zich uitspreken voor krimp en tegen overlast van vliegverkeer binnen de gemeentegrenzen.
• De gemeente sorteert voor op elektrisch vervoer over water en maakt dit via ruimtelijke ordening mogelijk door technische voorzieningen te creëren. Eigen boten worden zo snel mogelijk emissievrij. Vaartuigen zonder verbrandingsmotor krijgen voorrang bij ligplaatsvergunningen en korting op lig- en vaartarieven.
• Uiterlijk 2030 mogen alleen elektrische boten, roeiboten en zeilboten zonder fossiele motor gebruikmaken van de gemeentelijke wateren en aanmeren in de haven van Culemborg. Ook plezieren rondvaartboten worden fossielvrij.